Παραδοσιακή Μαγειρίτσα

Υλικά 

• 1 συκωταριά
• έντερα
• 1 φλιτζάνι λάδι
• 2 μαρούλια ψιλοκομμένα
• 10 κρεμμυδάκια φρέσκα ψιλοκομμένα
• 1 κρεμμύδι ξερό ψιλοκομμένο
• 3 αυγά
• 2 λεμόνια
• Μάραθος ή εναλλακτικά Άνηθος

Εκτέλεση

Πλένουμε πολύ προσεκτικά τα έντερα και την συκωταριά τα ζεματίζουμε σε καυτό νερό. αφού βράσουν τα ψιλοκόβουμε σε μικρά κομμάτια.
Σε κατσαρόλα με καυτό λάδι τσιγαρίζουμε τα κρεμμυδάκια, ξερά και φρέσκα και στην συνέχεια προσθέτουμε τα κομμάτια της συκωταριάς και τα έντερα.
ακολύθως προσθέτουμε τα μαρούλια και τον μάραθο ή άνηθο, αλάτι και πιπέρι.
Αφήνουμε να σιγοβράσει σε χαμηλή φωτιά προσθέτοντας 4 φλιτζάνια νερό.
Σβήνουμε την φωτιά αφού βράσει και ετοιμασθεί το μείγμα.
Χτυπάμε χωριστά τα ασπράδια σε μαλακή μαρέγκα και τους κρόκους. Προσθέτουμε τους κρόκους στην μαρέγκα συνεχίζοντας το χτύπημα, και σιγά σιγά τα στυμμένα λεμόνια, στην συνέχεια λίγο λίγο προσθέτουμε το ζουμί από την μαγειριτσα χτυπώντας γρήγορα και συνεχώς για να μην κόψει. Αφού έχει προστεθέι αρκετό για να ζεσταθεί το μείγμα ρίχνουμε το αυγολέμονο στην κατσαρόλα (στείλτε του και ένα φιλάκι όπως κάνανε οι γιαγιάδες μας) ανακατεύοντας ελαφρά το μείγμα για να πάει το αυγολέμονο παντού.

Η Μαγειρίτσα σας είναι έτοιμη!

Read More

Λέξεις και ονόματα που σχετίζονται με το Πάσχα

Πάσχα
Η λέξη Πάσχα προέρχεται από την αραμαϊκή pascha < εβραϊκή pesah που σημαίνει “πέρασμα, διάβαση”.
>Η λέξη περιέγραφε “τη δεκάτη πληγή κατά των Αιγυπτίων, όπου, σύμφωνα με τη βιβλική παράδοση ο άγγελος προσπερνούσε τις πόρτες των Ιουδαίων, που ήταν βαμμένες με αίμα αρνιού και δε σκότωνε τα πρωτότοκα παιδιά τους, (πβ, εξοδ 12, 23)”*
>> οι Χριστιανοί γιορτάζουν την ανάσταση του Σωτήρα και τη διάβαση από το θάνατο στη ζωή
Σταυρός
Η λέξη σταυρός αρχικά δήλωνε τον όρθιο πάσσαλο ή οτιδήποτε χρησιμοποιούσαν για να στηρίζουν κάτι. Παράγεται από το ρ, ίστημι < θ. -στα. Στα Λατινικά αποδόθηκε και με τη σημασία του in-staurare (: αποκαθιστώ κάτι στην αρχική του θέση). Στην Καινή Διαθήκη αντί για τη λέξη σταυρός χρησιμοποιείται, εναλλακτικά και η λέξη “ξύλον” (π.χ. κρεμάσαντες επί ξύλου, Πραξ. 5,30)

Αβγό ή αυγό
Η ορθή γραφή είναι το αβγό. Από την κράση τά ωά (πληθ. του αρχ. ωόν ) > ταωγά (με ανάπτ. μεσοφ. [γ] για αποφυγή της χασμωδίας) > tauγa (τροπή του φθόγγου /o/, μεταξύ δύο α, σε ημίφωνο u για αποφυγή της χασμωδίας) > μεσαιων. [t-avγa] > τ’ αβγά > αβγό. (βλ. Γ. Χατζιδάκη, Μεσαιωνικά και Νέα Ελληνικά, τόμος Β΄, σ.322, Ν.Π.Ανδριώτη, Ετυμολογικό Λεγικό της Κοινής Νεοελληνικής, Γ.Μπαμπινιώτη, Λεξικό της Νέας Ελληνικής Γλώσσας,).

Οβελός και οβελίας
Ο οβελός είναι η σιδερένια ράβδος, η σούβλα, στην οποία περνιώνται κομμάτια κρέατος για ψησιμο. Με τη λέξη Οβελίας δηλώνεται το αρνί που ψήνεται στη σούβλα, παρόλο που αρχικά προσδιόριζε οτιδήποτε ψήνεται στη σούβλα. Από τη λέξη οβελός παράγεται και η λέξη οβολός που καλείστε να προσφέρετε στην εκκλήσία ή και αλλού

Σούβλα
Η σούβλα προέρχεται από τα Λατινικά (subula< suere, συρράπτω, συναρμόζω). Η λέξη από τους πρώτους Χριστιανικούς αιώνας μαρτυρείται ως όργανο βασανιστηρίων και, τελικά, θα επικρατήσει εκτοπίζοντας την ελληνική λέξη “οβελ. Παράγωγα: σουβλάκι, σουβλερός, σουβλί, σουβλιστό

Χριστός

Το όνομα Χρίστος παράγεται από το χριστός (< κεχρισμένος < ο φέρων το χρίσμα < αρχ. ελλ. ρήμα: χρίω). Χρησιμοποιήθηκε ως επιθετικός προσδιορισμός της λέξης Ιησούς (Ιησούς Χριστός). Άρχικά, η λέξη “χριστός” προσδιόριζε οτιδήποτε έχει επαλειφθεί με μύρο ή αλοιφή και χρησιμοποιήθηκε για να μεταφραστεί η εβραϊκή λέξη masiha< Μεσσίας (: μτφ χριστός, ο αλειμμένος με ειδικό έλαιο, που προέβλεπε ο εβραϊκός νόμος για τους ιερείς). Έτσι η ελληνοεβραϊκή φράση Ιησούς Χριστός δηλώνει τον κεχρισμένο από το Θεό, τον Σωτήρα (πβ. Ιωάνν. 1,41: ευρήκαμεντον Μεσσίαν, ό εστίν ερμηνευόμενον τον Χριστόν). Η λ. Ιησούς προέρχεται από την εβραϊκή Yesuah και είναι συντετμημένη μορφή του Yehosuah (μτφ: ο Γιαχβέ είναι σωτηρία). Το όνομα Χρίστος είναι η φυσική κατάληξη της λ. Χριστός (με αναβιβασμό τόνου)
Η ελληνική λέξη Χριστός (: αλειμμένος) είναι η πιο δημοφιλής λέξη στον πλανήτη, επειδή ονομάστηκε έτσι ο ιδρυτής της Χριστιανικής θρησκείας (< Cristo, Christ, Crist, Христос, Kristu…)

Μαρία η Μαγδαληνή
Το επίθετο Μαγδαληνή προσδιορίζει την καταγωγή της. Καταγόταν, δηλαδή, από το χωριό Μάγδαλα. Το mighdal, στα εβραικά, σημαίνει “πύργος”.

Θωμάς
Ένας από τους Δώδεκα μαθητές του Χριστού, που έμεινε γνωστός ως άπιστος. Στην αραμαϊκή η λέξη Te’omà σημαίνει ο “δίδυμος”

Read More

Πασχαλινά έθιμα

Σε ολόκληρη την Ελλάδα, η Μεγάλη Εβδομάδα και το Πάσχα, ή Λαμπρή όπως συνηθίζουμε να αποκαλούμε την εορτή, γιορτάζονται με ξεχωριστή λαμπρότητα και κατάνυξη. Είναι άλλωστε η μεγαλύτερη και πλουσιότερη σε λαογραφικές εκδηλώσεις γιορτή των ορθοδόξων χριστιανών, που εορτάζεται κάθε χρόνο την πρώτη Κυριακή μετά την πανσέληνο της εαρινής ισημερίας. Πληθώρα εθίμων και παραδόσεων αναβιώνουν κατά τη διάρκεια της Μεγάλης Εβδομάδας σε όλες τις περιοχές της Ελλάδας.

Οι προετοιμασίες για τον εορτασμό της Ανάστασης ξεκινούν από τη Μεγάλη Πέμπτη. Την ημέρα αυτή οι νοικοκυρές κατά παράδοση ετοιμάζουν τα τσουρέκια και βάφουν τα κόκκινα αβγά- το αβγό σύμβολο από την αρχαιότητα της ανανέωσης της ζωής, ενώ το κόκκινο χρώμα συμβολίζει το αίμα του Χριστού. Παλιότερα συνήθιζαν να τοποθετούν το πρώτο κόκκινο αβγό στο εικονοστάσι του σπιτιού για να ξορκίζουν το κακό, έθιμο που κρατάει ακόμα και σήμερα.


Μέρα κορύφωσης του θείου δράματος είναι η Μεγάλη Παρασκευή, με την Αποκαθήλωση από το σταυρό και την Ταφή του Χριστού. Λόγω του πένθους της ημέρας οι νοικοκυρές δεν ασχολούνται με τις δουλειές του σπιτιού, αποφεύγοντας ακόμη και το μαγείρεμα. Με λουλούδια που μαζεύουν ή αγοράζουν, γυναίκες και παιδιά πηγαίνουν στις εκκλησίες για να στολίσουν τον Επιτάφιο. Το πρωί της Μεγάλης Παρασκευής γίνεται στις εκκλησίες αναπαράσταση της ταφής του Χριστού και το ίδιο απόγευμα η περιφορά του Επιταφίου.

Από το πρωί του Μεγάλου Σαββάτου ξεκινούν οι ετοιμασίες για το γιορτινό τραπέζι της Ανάστασης και οι νοικοκυρές μαγειρεύουν τη μαγειρίτσα. Λίγο πριν τα μεσάνυχτα οι πιστοί συγκεντρώνονται στις εκκλησίες κρατώντας λευκές λαμπάδες, τις οποίες ανάβουν με το «Άγιο φως», που μοιράζει ο ιερέας. Όταν ο τελευταίος ψάλλει το «Χριστός Ανέστη», οι πιστοί ανταλλάσσουν ευχές και το λεγόμενο «φιλί της Αγάπης».

Με το «Άγιο φως» συνηθίζουν να σταυρώνουν το ανώφλι της εξώπορτας των σπιτιών τρεις φορές για καλή τύχη. Κατόπιν κάθονται γύρω από το γιορτινά στρωμένο τραπέζι για να τσουγκρίσουν τα κόκκινα αυγά και να γευματίσουν με την παραδοσιακή μαγειρίτσα.

Το πρωί της Κυριακής σουβλίζεται σε πολλές περιοχές της χώρας ο οβελίας. Σε άλλες πάλι, το κρέας για το πασχαλινό τραπέζι, αρνί ή κατσίκι κατά περίπτωση, ψήνεται στο φούρνο. Μέσα σε εορταστική ατμόσφαιρα ακολουθεί πλούσιο γεύμα και το γλέντι διαρκεί συνήθως μέχρι αργά το βράδυ.

Read More

Πασχαλινά αυγά με φυσικά χρώματα

Τα παλιότερα χρόνια που δεν υπήρχαν χημικά χρώματα, χρησιμοποιούσαν βαφές από την φύση κυρίως από τα φυτά για να δώσουν χρώματα στα υφάσματα και τα αντικείμενά τους.

Αυτή η μέθοδος και η τεχνική δυστυχώς έχει ξεχαστεί και χαθεί στις ημέρες μας.

Δεν θα ασχοληθώ εδώ ούτε με τον τρόπο βαφής υφασμάτων, ούτε με πολλά χρώματα ίσως το κάνω κάποια άλλη στιγμή. Επειδή πλησιάζει το Πάσχα και ξέρω πολλοί από εσάς θέλετε βάψετε τα αυγά σας με φυσική βαφή θα σας παρουσιάσω τον πιο απλό, εύκολο και φτηνό τρόπο που έβαφαν τα αυγά τους τα παλιά χρόνια.
Οι αποχρώσεις που μπορείτε να βάψετε τα αυγά σας είναι πορτοκαλί, κόκκινο και βαθύ σκούρο κόκκινο, αναλόγως τις προτιμήσεις σας.

Τρόπος βαφής
Σε μια μεγάλη κατσαρόλα που συνήθως χωράει 12-20 αυγά άνετα, για να μη χτυπάνε μεταξύ τους στο βρασμό, προσθέτουμε τόσο νερό ώστε να σκεπάζει καλά τα αυγά (1-2 δάχτυλα πιο πάνω είναι απαραίτητο γιατί πρέπει να υπολογίσουμε και το νερό που θα εξατμιστεί με το βρασμό). Καθαρίζουμε με ένα πανάκι που έχει ξύδι τα αυγά μας και τα τοποθετούμε στην κατσαρόλα με το νερό μας. Τα αυγά και το νερό μας πρέπει να είναι σε θερμοκρασία δωματίου. Προσθέτουμε ένα φλιτζανάκι ξύδι στο νερό μας και τις εξωτερικές φλούδες από 10 μεγάλα κρεμμύδια. Δεν χρειάζεται να ξεφλουδίσουμε με μαχαίρι τα κρεμμύδια γιατί χρησιμοποιούμε μόνο τις εξωτερικές φλούδες από αυτά. Ανάβουμε την φωτιά στην κουζίνα μας όχι στο τέρμα αλλά περίπου στην μέση. Δεν θέλουμε να βράζει και να κοχλάζει πολύ το νερό μας γιατί θα χτυπιούνται περισσότερο τα αυγά μας με αποτέλεσμα να κινδυνεύουν να σπάσουν.
Από τη στιγμή που θα αρχίσει να κοχλάζει το νερό μας πρέπει να το αφήσουμε να βράζει για 20-30 λεπτά μέχρι να γίνουν και τα αυγά μας εσωτερικά. Το χρώμα τους στο τέλος του βρασμού θα έχει γίνει κόκκινο. Αν θέλουμε να γίνει σκούρο κόκκινο μπορούμε να τα αφήσουμε για 10-20 λεπτά ακόμη, αφού σβήσουμε την φωτιά μας. Τα αυγά συνεχίζουν να παίρνουν πιο έντονο χρώμα μέσα στο ζεστό νερό. Όταν πάρουν το χρώμα που θέλουμε τα βγάζουμε από το νερό και τα αφήνουμε να στεγνώσουν.
Τέλος τα τρίβουμε με ένα πανί που έχουμε βάλει λάδι για να γυαλίσουν και να πάρουν πιο έντονο χρώμα. Την ίδια διαδικασία κάνουμε και για πορτοκαλί χρώμα, απλώς βάζουμε λιγότερες φλούδες από κρεμμύδια στο νερό μας.

Φυσικά και μπορούμε να κάνουμε και σχέδια στα αυγά μας με διάφορα φυλλαράκια αρκεί να είναι πλατιά, τυλίγοντας τα με τούλι.

Read More